Special 1

| BRANDWEER EN DEFENSIE

Het ministerie van Defensie beschikt in Nederland over tientallen locaties zoals kazerne's, schietkampen, vliegbases, marinebases en munitiecomplexen. Een groot deel van deze locaties beschikt over een eigen brandweerkorps. Het meest bekend (vanwege de vaak op open dagen van brandweerkorpsen aan te treffen crashtenders) zijn de brandweerkorpsen van de vliegbases van de Koninklijke Luchtmacht en het Marinevliegkamp De Kooy in Den Helder.

Er zijn echter nog een aantal andere interessante brandweerkorpsen binnen de defensieorganisatie aanwezig. Naast de kleinere brandweervoorzieningen op verschillende kazerne's springen vooral de brandweerkorpsen op de beide schietkampen (Oldebroek en Harskamp) en het Korps Marinebrandweer in Den Helder in het oog.

Tijdens zijn zoektocht naar interessante en bijzondere brandweervoertuigen richtte de webmaster van Brandweer Goes de afgelopen zomer zijn pijlen op diverse brandweerkorpsen van Defensie. Via Woensdrecht naar 't Harde met als eindbestemming Den Helder... Gaat u mee?

| VLIEGBASIS WOENSDRECHT

Wie één van de grootste concentraties brandweervoertuigen van Defensie wil vinden hoeft niet ver buiten Zeeland te zoeken. Op de vliegbasis Woensdrecht staan namelijk naast het brandweermaterieel van de vliegbasis zelf zo'n 10 voertuigen in de voertuigenhal van het Fire and Rescue Training Centre van de Koninklijke Luchtmacht.

De standaardcrashtender van de Koninklijke Luchtmacht: een E-One met een watertank van bijna 12.000 liter, een schuimtank van 750 liter en een poedertank van 250 kg. De brandweer op de Vliegbasis Woensdrecht beschikt over 3 exemplaren van deze crashtender.

Logistieke- en opleidingsbasis

De vliegbasis Woensdrecht is een geen operationele vliegbasis maar een logistieke- en opleidingsbasis. Alle opleidingen van de Koninklijke Luchtmacht zijn er gehuisvest evenals het Logistiek Centrum Woendrecht (LCW). Het LCW is een centrale werkplaats waar groot onderhoud aan het vliegend materieel van de Koninklijke Luchtmacht plaats vindt. Daardoor komen de meest uiteenlopende toestellen naar de vliegbasis Woensdrecht.

1.800 medewerkers

Daarnaast is ook de Luchtmacht Meteorologische Groep in Woensdrecht gevestigd. Alles bij elkaar werken er op de vliegbasis Woensdrecht zo'n 1.800 mensen. Op het terrein van de vliegbasis is bovendien de onderhoudsafdeling van Stork-Fokker gehuisvest, de enige Stork-Fokker vestiging in Nederland waar daadwerkelijk vliegtuigen kunnen komen. Naast Woensdrecht heeft de Koninklijke Luchtmacht de beschikking over vliegbases in Eindhoven, Gilze-Rijen, Leeuwarden, Volkel en Soesterberg (tot 31-12-2008).

Iedere vliegbasis in Nederland beschikt ook over een DAF 75 tankautospuit met Rosenbauer opbouw ten behoeve van de gebouwenbrandbestrijding op de basis.

Gestandaardiseerd wagenpark

De brandweer van de vliegbasis Woensdrecht bestaat uit een 24-uurs dienst en is gehuisvest in een slechts enkele jaren oude kazerne die van alle gemakken is voorzien. Het rollend materieel is op alle vliegbases vergaand gestandaardiseerd. De basis van het wagenpark wordt daarom ook op de vliegbasis Woensdrecht gevormd door drie E-One crashtenders die in 2003 en 2004 werden geleverd aan de Koninklijke Luchtmacht, de Koninklijke Marine, de brandweer van Schiphol en de brandweer van Groningen Airport Eelde. Naast de E-One crashtenders behoren een vierwielaangedreven tankautospuit op DAF-chassis, een commandovoertuig en een personeelsbus tot het wagenpark.

Dienstbus op basis van een Ford Transit.

| FIRE AND RESCUE CENTRE WOENSDRECHT

Enkele jaren geleden is op de vliegbasis Woensdrecht een state-of-the-art trainingscentrum voor vliegtuigbrandbestrijding in gebruik genomen. De brandweerlieden van Defensie krijgen hier hun opleidingen en trainingen. Het trainingscentrum staat echter ook open voor alle andere vliegveldbrandweerkorpsen (al dan niet van Defensie) in Nederland en ver daarbuiten. Zo zijn er onder andere Afghaanse brandweerlieden op het centrum getraind.

Eén van de vier E-One crashtenders die gestationeerd zijn op het Fire and Rescue Centre. Op de achtergrond een nagebouwd vliegtuig als oefenobject.

Het trainingscentrum beschikt over diverse oefenobjecten in de vorm van nagebouwde (delen van) vliegtuigen en helicopters, maar ook gebouwenbrandbestrijding en een brandende tankwagen kunnen er gesimuleerd worden. Alles wordt vanuit een ultramoderne controlekamer scherp in de aangestuurd en in de gaten gehouden.

Het trainingscentrum beschikt over een viertal E-One crashtenders van het type dat ook op de vliegbases van Defensie te vinden is. Daarnaast staan er een drietal tankautospuiten en een aantal personeelsvoertuigen gestationeerd.

Het Fire and Rescue Centre beschikt als enige binnen de Nederlandse Luchtmacht over twee tankautospuiten op Mercedes-Benz Atego chassis met opbouw van Rosenbauer.

| ARTILLERIESCHIETKAMP OLDEBROEK

Bij het dorpje 't Harde op de Veluwe ligt de Oldebroekse Heide. Een uitgestrekt natuurgebied dat grotendeels eigendom is van het Ministerie van Defensie. Een gebied van circa 30 kilometer lang en 8 kilometer breed vormt het Artillerieschietkamp (ASK) Oldebroek. Op het terrein huisvest de legerplaats Oldebroek onder andere het Opleidings- en Trainingscentrum Vuursteun van de Koninklijke Landmacht. Op het schietkamp worden schietoefeningen gehouden met tanks en mortieren. Ook worden er boven het terrein regelmatig vliegoefeningen gehouden.

Heide- en bosbrandgevaar

Met regelmaat ontstaan door de schietoefeningen kleine of grotere heide- en/of bosbranden. Om eenmaal ontstane branden snel de kop in te kunnen drukken beschikt het ASK over een professionele brandweerorganisatie met een 18-koppige beroepsbezetting tijdens de openingstijden van het schietterrein. Buiten de 'schiettijden' fungeert het korps als een vrijwilligerskorps en worden medewerkers thuis opgeroepen. Bij grotere heide- en bosbranden buiten het Defensieterrein schiet de ASK-brandweer geregeld ter assistentie. De slagkracht van de ASK-brandweer vormt vaak een welkome aanvulling op het gemeentelijke en regionale bosbrandbestrijdingsmaterieel. Jaarlijks rukt de ASK-brandweer zo'n 300 tot 400 keer uit.

De kern van het wagenpark van het ASK wordt gevormd door Ziegler opgebouwde Ginaf's. Enkele andere exemplaren van dit type doen dienst op het InfanterieSchietKamp (ISK) Harskamp.

Speciaal materieel

Als uitvalsbasis beschikt men over een splinternieuwe brandweerkazerne op de hoogste heuvel van de Oldebroekse Heide met een prachtig (en dus ook strategisch belangrijk) uitzicht over het hele verzorgingsgebied. De brandweer van het ASK Oldebroek hoort tot de grootste brandweerkorpsen binnen Defensie. Vier grote en zeer recent aangekochte Ginaf-tankautospuiten vormen de basis van het wagenpark. Deze voertuigen zijn speciaal gebouwd voor de specifieke taak van de ASK-brandweer: heide- en bosbrandbestrijding.

De Ginaf's van het type X 3335 zijn aangedreven op alle zes wielen. De voertuigen beschikken over een watertank van 5.000 liter en zijn uitgerust om rijdend te blussen. Blussen kan met de monitor op de voorbumper, maar ook met twee stralen die te bedienen zijn via een dakluik in de manschappenkabine. Een heidebrandinzet kan zeer inspannend zijn en vindt vaak plaats tijdens warm weer in de zomer. Daarom is de kabine airconditioned en is een koelkastje aanwezig.

Een terreinvaardige tankwagen fungeert tijdens de brandbestrijding als backup en pendelt tussen de ingezette eenheden en grote waterbassis die op strategische plekken op het oefenterrein liggen. Slangen worden niet uitgerold, heidebrandbestrijding gebeurt rijdend. Voor de reguliere brandbestrijding in gebouwen beschikt men over een 'normale' maar ook vierwielaangedreven tankautospuit.

Deze Mercedes-Benz Actros tankautospuit wordt gebruikt voor de gebouwenbrandbestrijding op het schietkamp.

Enkele 'aparte gevallen'

Ten tijde van de fotosessie bevonden zich bij de brandweer van het ASK Oldebroek nog twee reserve-tankautospuiten van de vorige generatie heidebrandbestrijdings-voertuigen. Ook was op dat moment een in camouflagekleuren gespoten 'normale' tankautospuit aanwezig die door Defensie tijdens open dagen wordt ingezet als promotievoertuig voor de werving van nieuw brandweerpersoneel.

Door Defensie in camouflagekleuren gespoten ten behoeve van personeelswerving en open dagen. De legergroene Actros is daarmee een unieke verschijning.

Het voertuig van de Officier van Dienst: een Nissan Terrano.

De oude generatie heide-/bosbrandbestrijdingsvoertuigen van het ASK (en het ISK) bestond uit DAF's op het speciaal legerchassis. Deze voertuigen werden gebouwd door Ajax-Ziegler en beschikten over een watertank van 4.000 liter. Op het ASK Oldebroek zijn nog twee exemplaren aanwezig als reservevoertuigen.

| MARINEVLIEGKAMP DE KOOY

Wie Marine zegt, zegt Den Helder. Dan hebben we het natuurlijk vooral over de marinevloot. De Marine beschikt echter ook over twee helicoptersquadrons die deel uitmaken van het Defensie Helicopter Commando. De thuisbasis voor deze twee squadrons is het Marinevliegkamp (MVK) De Kooy net ten zuiden van Den Helder. Het MVK huisvest 20 Lynx-helicopters en zal in de nabije toekomst ook plaats bieden aan 12 van de 20 nieuwe NH90 helicopters. Naast de Marine maken ook private ondernemingen gebruik van het MVK, voornamelijk in de vorm van helicoptervluchten naar boorplatforms op de Noordzee.

De drie crashtenders van het MVK De Kooy naast elkaar.

24-uursdienst

Ook MVK De Kooy beschikt over een eigen brandweerkorps met 24-uurs bezetting dat onderdeel is van het Korps Marinebrandweer. Het Korps Marinebrandweer omvat 135 beroepsbrandweerlieden die verdeeld zijn over MVK De Kooy en de marinebasis aan de Nieuwe Haven in Den Helder. Zeven brandweerlieden per ploeg bezetten de drie crashtenders die op MVK De Kooy gestationeerd zijn. Twee van de drie crashtenders zijn van E-One fabrikaat, het derde exemplaar is een Saval-Kronenburg crashtender die enkele jaren voor de komst van de nieuwe E-One's was aangeschaft.

In tegenstelling tot de crashtenders van de Koninklijke Luchtmacht zijn de crashtenders voor het Korps Marinebrandweer in de kleur rood geleverd.

Boven: een E-One met dezelfde specificaties als de KLu-crashtenders. De dakmonitor heeft een capaciteit van 5.000 l./min, de frontmonitor een capaciteit van 3.000 l./min.

Onder: een Kronenburg-crashtender type MAC11 uit 2001. Dit exemplaar is afkomstig van het enige jaren geleden gesloten MVK Valkenburg.

| MARINEBASIS NIEUWE HAVEN DEN HELDER

De Marinebasis aan de Nieuwe Haven in Den Helder is de thuisbasis voor vrijwel alle schepen en vrijwel onderdelen van de Koninklijke Marine. Ook vrijwel alle onderhoudswerkzaamheden vinden er plaats. Er werken in totaal zo'n 8.000 mensen op de marinebasis. Naar schattig 45% van de werkgelegenheid in Den Helder en omstreken houdt rechtstreeks verband met de aanwezigheid van de Marine. Op het terrein vind men onder andere een ziekenhuis, twee hotels, de eigen onderhoudswerf en tientallen kantoren, werkplaatsen en opslagloodsen. Grote hoeveelheden aanwezige brandstof en munitie zorgen voor specifieke risico's.

De Marinebasis beschikt over een eigen brandweerpost die net als de brandweerpost op het MVK De Kooy deel uit maakt van het Korps Marinebrandweer. 12 medewerkers houden zich bezig met de 'koude kant' van het brandweervak: preventie, pro-actie en preparatie). De repressieve dienst bestaat uit 3 ploegen van ieder 17 man die 24-uursdiensten draaien.

Twee jaar geleden nam het Korps Marinebrandweer drie exemplaren van deze Mercedes-Benz Atego tankautospuit in gebruik. Twee daarvan worden door de beroepsploeg bezet, het derde exemplaar is een reservevoertuig. Door deze bluscapaciteit is het Korps Marinebrandweer in staat om zelfstandig (zonder hulp van de gemeentelijke brandweer) incidenten tot en met de kwalificatie 'middelbrand' te bestrijden.

De Atego's met Rosenbauer-opbouw beschikken over een watertank van 2.000 liter en een schuimtank van 200 liter en zijn bepakt volgens de bestekken van het ministerie van BZK. De monitor op het dak is bedoeld voor helicopterbrandbestrijding.

Het hulpverleningsvoertuig bestaat uit een haakarmvoertuig met hulpverleningsunit.

Het Korps Marinebrandweer beschikt binnen de 24-uurs beroepsploeg over een eigen duikteam dat ook beschikbaar is voor duikinzetten in de regio Noord Holland Noord. Onlangs nam het duikteam een splinternieuw voertuig in dienst op basis van een Mercedes Sprinter met inrichting van C:&C-products.

Als dienstauto's fungeren een aantal Renault Megane's.